Met 20% werkloosheid (en groeiend) en een nakende vastgoedcrisis, staat Spanje er niet bepaald goed op. De begrotingstekorten zijn vergelijkbaar met die van Griekenland, al ligt de totale schuld een heel pak lager. Maar dat hoeft niet te betekenen dat een default in Spanje niet tot de mogelijkheden behoort.
Terwijl de meeste analisten staan te roepen dat het Grieks drama een alleenstaand geval is en we niet hoeven te vrezen voor besmettingsgevaar, zijn er ook andere geluiden te horen.
Mark Faber, uitgever van “The Gloom, Doom and Boom Report” verklaarde aan CNBC dat hij zowel een default van Europa als de VS verwacht. Hij is bijzonder somber gesteld voor de meeste ontwikkelde landen en houdt met niets minder dan een totale catastrofe rekening.
Met deze opzienbarende titel pakte de invloedrijke Amerikaanse kwaliteitskrant The New York Times onlangs uit. Het opiniestuk is van de hand van Roger Lowenstein, directeur bij Sequoia Fund en auteur van het boek ‘The End of Wall Street’.
In het stuk wijst hij op een nieuw fenomeen onder Amerikaanse gezinnen, die steeds meer uit strategische overwegingen afstand doen van hun hypotheek. Het is tevens een repliek op eerdere uitspraken van John Courson, topman bij de Mortgage Bankers Association. Die laatste vond het immoreel dat Amerikaanse huizeneigenaren (met opzet) afstand deden van hun hypotheek, en dus hun verantwoordelijkheden. Hiermee zouden zijn een verkeerd signaal afgeven aan ‘hun familie, kinderen en hun vriendenkring’.
De hypotheekbezitters doen tegenwoordig meer afstand van hun verplichtingen uit strategische overwegingen, dan wel uit noodzaak. Dit komt doordat hun hypotheken in vele gevallen ‘onder water’ zijn komen te staan, waardoor hun huis minder waard is geworden ten opzichte van de uitstaande schuld(en) erop.
Hoe immoreel het in eerste instantie ook moge lijken, het fenomeen is niets nieuws onder de zon. Onder bedrijven is het de normaalste zaak in de wereld dat er dergelijke strategische beslissingen worden genomen. Met name de banken op Wall Street doen veelvuldig aan dit ‘berekend’ routinewerk. Zo stopte Morgan Stanley onlangs met de afbetaling van 5 kantoorgebouwen in San Fransisco. De gebouwen werden gekocht op de top van de huizenmarkt, waarna de waarde ervan in elkaar zakte. Niemand wijst deze banken erop dat dergelijk gedrag immoreel is.
Professor in de rechten, Brent White van de Universiteit van Arizona, vindt het zelfs opmerkelijk dat er niet meer mensen kiezen om strategisch afstand te doen van hun problematische hypotheken. Hij denkt dat velen met een gevoel van schaamte leven en adviseert de overheid om te stoppen met het verspreiden van de ’scary stories’.
Lowenstein besluit dat strategische falingen nooit ‘mooi’ zijn of de regel moeten worden, maar als de Mortgage Bankers Association tegen dit fenomeen is, dat ze haar leden (de hypotheekverstrekkers) erop wijst dat ze beter geen hypotheken afsluiten die hoger zijn dan de waarde van het betreffende vastgoed.
Het volledige stuk leest u hier. Hieronder nog een hele discussie over de materie…
Een totale inéénstorting van het financieel systeem kon vorig jaar maar nipt vermeden worden omdat de wereldwijde overheden zich garant stelden voor alles en iedereen. Zowel de VS als het Verenigd Koninkrijk hadden te maken met een elektronische bank-run waarbij men op enkele uren stond van de sluiting van het globale banksysteem.
Vreemd genoeg hadden beleggers voldoende vertrouwen in de overheden en de garanties werden voor vol aanzien. Probleem opgelost? Niet helemaal. Nu blijkt dat heel wat landen zich zo diep in de schulden hebben gestoken dat er twijfels ontstaan over de terugbetaling van de schulden.
Maar gelukkig zijn er dan nog de banken waar je credit default swaps kan kopen en je zo verzekeren tegen een bankroet van de natie. Kan het allemaal nog veel absurder? Waarschijnlijk niet. Maar beleggers eten het op en verzekeren zich en masse tegen een falen van de overheid … en steunen daarvoor op de kredietwaardigheid van banken die net ervoor door diezelfde overheden gered werden.
In de wondere wereld van risicobeheersing zit iedereen “safe”. Overheden vangen de verliezen van de banksector op … en diezelfde banksector verzekert nerveuze beleggers tegen een default van overheidspapier. Iedereen gelukkig, en zeker niets om je zorgen over te maken.
En het wordt helemaal surrealistisch als je je bedenkt dat amper 5 banken in de wereld 80% van de credit default swaps uitschrijven.
In navolging van de eerdere donkere visies op de markten door SocGen, pakt nu ook John Hussman, fondsbeheerder bij Hussman Funds, uit met de nodige doom-voorspellingen. Hij voorziet een stevige crash op de aandelenmarkten in 2010. De kans schat hij momenteel op 80%!
Het moet gezegd dat Hussman van origine een notoire ‘bear’ is, en dat hij de volledige rit omhoog op de aandelenmarkt gemist heeft. Dit geeft hij ook toe en geeft er de volgende draai aan: “ik had nooit verwacht dat beleggers daadwerkelijk zo dom kunnen zijn”. Volgens John hebben ze nog steeds niets geleerd van de drama’s in de afgelopen jaren.
Hij ziet 2 mogelijke scenarios voor de toekomst:
of de economische problemen zijn grotendeels opgelost en de winsten zullen verder verbeteren. Echter de werkloosheid zal torenhoog blijven, maar daar heeft Wallstreet blijkbaar geen boodschap aan.
of we gaan naar een tweede fase van de crisis met nog grotere kredietproblemen, met als gevolg nog meer overheidsinterventies, wat uiteindelijk tot een gigantische devaluatie van de dollar zal leiden.
Hij komt tot zijn bewuste ‘80%’ door de toenemende stress in het systeem en de voortgaande (pijnlijke) deleveraging cyclus. Ook de huidige waarderingen (té hoog) en verschillende indicatoren wijzen hier op. Zijn verdere vergelijking met de jaren ‘30 leest u hier.