Wie helpt om de koers van de € naar omlaag te duwen?
Het is en blijft in onze ogen een conundrum: de Euro-crisis jaagt regelmatig iedereen de gordijnen in en de euro geeft nauwelijks een krimp. Wat we daarvan moeten denken? Misschien is het gebrek aan alternatieven een logische uitleg. Yen en dollar staan er niet veel beter voor.
Nouriel Roubini, de man van RGE Monitor, heeft een opmerkelijke stap gezet. In een serie tweets riep Roubini op om de euro te laten verzwakken. Een zwakkere valuta is absoluut nodig in het reddingsplan voor de euro. Eigenlijk is de redenering van Roubini heel eenvoudig.
Export opkrikken
De binnenlandse vraag in de E.U. gaat zwak blijven. Dat kan gewoon niet anders vanwege de deleveraging die zowel bij de overheid als bij de particulieren moet gebeuren. Groei moet dus van de export komen: een sterke export kan alleen wanneer de euro zwakker wordt. Hoe kunnen we die euro naar omlaag krijgen?
Opnieuw heel eenvoudig: we hebben een nieuwe rentedaling nodig. De recessie is nu onnodig hard omdat én de rente en de euro te hoog zijn. Daar moet dringend iets aan gebeuren!
Gisteren viel de euro terug onder $ 1,3, maar daarmee is nog geen echt verkoopsignaal gegeven. De daling van de afgelopen dagen volstaat niet om het scheve beeld weer recht te trekken. Naargelang de bron wordt een gewenst koersdoel van $ 1,15 tot $ 1,2 gegeven.
Doctor Doom spreekt…
“De wereldeconomie zal in het tweede halfjaar van 2011 vertragen door deleveraging van overheden, het wegnemen van allerhande economische stimuli en het dalende vertrouwen” (bron : De Tijd)
Dat zegt de Amerikaanse hoogleraar Nouriel Roubini die wereldwijd bekend werd door de financiële crisis in 2007 correct te voorspellen. Hij ziet weer vele problemen opdoemen in de komende twee jaar : een groeivertraging in China door overcapaciteit en slechte kredieten; een herstructurering van de overheidsschulden van de PIIGS landen; en het oplopende begrotingstekort in Noord-Amerika.
Ben jij ook zo somber ingesteld als Dr Doom of zie je toch nog lichtpuntjes ? Laat het ons vooral weten…
De risicoloze winstmotor van de banken
Het aantal uitstaande kredieten is voor het eerst sinds 1974 gedaald. Het is nu officieel: banken zitten op hun geld. Of misschien zijn het wel de particulieren en bedrijven die zich verder in de schulden willen steken? Zou ook kunnen natuurlijk.
In ieder geval is het noodzakelijke proces van deleveraging nu gestart.
Maar John Mauldin vraagt zich in zijn nieuwsbrief deze week af wat banken dan wel met hun geld doen? Het is geweten dat de Federal Reserve gigantische liquiditeiten in het banksysteem pompt.
Blijkt dat banken het geld gewoon investeren in langlopende staatsobligaties. Ze lenen het met andere woorden aan de overheid.
Voor de banken een risicoloze manier om poen te pakken. Ze lenen geld tegen 0,5% van de Federal Reserve en lenen het uit tegen 2% aan de overheid. Lekker binnenlopen zo.
Misschien dat iemand mij de wijsheid kan uitleggen van een systeem waarbij de banken 1,5% kunnen verdienen aan geld dat geprint wordt door de Federal Reserve en nadien via een omweg geleend wordt aan de overheid?
Waarom moet de overheid interesten betalen op geld dat de Federal Reserve creëert uit het niets? En waarom moeten de banken de begunstigde zijn van deze interesten?
Iemand?
Het is nog maar eens een voorbeeld van hoe banken massa’s geld verdienen ten koste van de samenleving.
Risico op een depressie blijft aanwezig
Iets meer dan 2 jaar na het uitbreken van de kredietcrisis, is het onderliggende probleem nog steeds niet aangepakt. Een aantal Westerse landen hebben zich veel te diep in de schulden gestoken en daardoor blijven meer en meer leningen onbetaald.
Het begon allemaal met de subprimeleningen waarbij mensen zonder job of bezittingen zonder problemen een lening konden krijgen voor de aanschaf van een eigen woning. Er ging dan ook niet veel tijd over vooraleer deze leningen ontploften in het gezicht van bankiers.
Normaal zou dan een periode van “deleveraging” optreden waarbij de totale hoeveelheid aan schulden daalt en meer in overeenstemming komt met de inkomens.
De wereldwijde overheden en centrale banken kwamen echter met een andere oplossing op de proppen. Meer schulden! Particulieren en bedrijven zijn gestart met het verminderen van hun schulden maar vadertje staat springt in het gat en leent gigantische bedragen om de economie draaiende te houden. En wie naar de overheidstekorten kijkt, moet toegeven dat we waarschijnlijk vertrokken zijn voor meerdere jaren met stijgende overheidsschulden.
En zo blijven we zitten met het probleem van excessieve schulden. Of de schulden nu in handen zitten van particulieren, bedrijven of de overheid, de waarheid is dat de terugbetalingen moeten komen uit dezelfde pot (het bruto nationaal product namelijk).
De overheid kan nu misschien meer lenen maar dit betekent dat men later een groter deel van het BNP naar zich toe zal trekken om de leningen af te lossen. Indien men daar niet in slaagt, zitten we pas echt met een crisis waarbij verschillende Westerse landen hun schulden niet meer kunnen terugbetalen. Een aantal landen zou in de komende jaren wel eens zeer dichtbij dat doemscenario kunnen komen.
Het huidige herstel waarover iedereen zo enthousiast is, mag ook op rekening van de overheid worden geschreven. Een aantal landen werkten omvangrijke herstelplannen uit en deze maatregelen bereiken stilaan hun hoogtepunt. Dat de economie in deze omgeving “stabiliseert” is dan ook niet meer dan normaal.
Maar wat nadat deze herstelplannen zijn uitgewerkt? Misschien moeten we daarvoor eens naar de autosector kijken. Een aantal landen kwamen met zogenaamde schrootpremies en dit zorgde de voorbije maanden voor meer autoverkopen. In de VS stegen de verkopen daardoor van 9,7 miljoen wagens in juni … 11,2 miljoen in juli … en 13,7 miljoen in augustus. Maar nu de stimulus is uitgewerkt vallen we waarschijnlijk beneden de 9 miljoen voor de maand september!
Het gaat helemaal niet beter met de economie. Zonder overheidsinterventies zakt alles weer als een pudding in mekaar. En politici weten dat maar al te goed. Obama vertelt misschien graag dat het allemaal beter begint te gaan maar in de wandelgangen klinken de geruchten over een nieuw herstelplan steeds luider.
Ik ben er zelfs helemaal niet van overtuigd dat de banksector uit de problemen is. Banken maken weer winsten maar dat is niet meer dan schijn. De boekhoudregels werden veranderd waardoor banken hun activa niet meer moeten waarderen op basis van recente transacties (marktprijs). Ze mogen nu de waarde van deze activa bepalen volgens eigen inschattingen. De winsten van de voorbije kwartalen, komen dan ook meestal uit het opwaarderen van activa die eerder werd afgeschreven.
Ik denk wel dat we kunnen stellen dat de risico’s voor subprimeleningen voldoende zijn afgeschreven maar er blijft nog heel wat andere rommel (alt-a, option ARM’s, …) over. En zelfs de betere leningen blijven in steeds grotere aantallen onbetaald.
Verder blijf ik me zorgen maken over de gigantische derivatenpositie’s. De totale hoeveelheid afgeleide producten hebben een notionele waarde van $200.000 miljard en het risico zit voor 96% bij amper 5 banken. Als je het over systeemrisico hebt, spreek je hier over een monster.
Samengevat ben ik van mening dat er geen sprake is van een duurzaam economisch herstel. Van zodra de stimulus is uitgewerkt, zakt de grond weer onder onze voeten weg. Het risico op een depressie blijft aanwezig. De overheidsmaatregelen verstoren de markt en zullen de crisis uiteindelijk alleen maar erger maken.





