Het is dan ook niet verwonderlijk dat de Amerikaanse groeicijfers over het 4e kwartaal tegenvielen. De Europese economie is een van meest open ter wereld. Volgens de wereldbank was de Europese handel vlak voor de crisis 2008 – 2009 goed voor $ 15 biljoen, of 50 % van de totale wereldhandel.

Via Zerohedge

2011 gaat de geschiedenisboeken in als het jaar waarin Europa onder vuur kwam. De Europese Monetaire Unie werd in vraag gesteld vanwege het onderbreken van enkele fundamentele aspecten, zoals fiscale eenheid. De gevolgen waren wereldwijd voelbaar: staatsobligaties van de zuiderse Europese landen werden uitgespuwd, waardoor de aandelenmarkten stevig corrigeerden.

Volgens economen en andere waarnemers stevent de globale economie af op een nieuwe recessie. Maar wie het werk van Slim Beleggen al jaren volgt, weet dat we nooit herstelden van de klappen in 2008. Meer nog, de economie zit sinds toen in een verdoken depressie.

Een economische inzinking die inmiddels behandeld werd met monetaire anti-depressiva, genaamd ‘Quantitative Easing’, oftewel stimulus van de centrale banken door middel van het printen van geld via het opkopen van staatsobligaties.

Dat was tot voor enkele maanden het antidepressivum voor de VS, maar de lijst van manisch depressieven werd in 2011 vervoegd met Europa. De economische depressie heeft nog verschillende jaren te gaan, net zoals de vorige Grote Depressie van de 20ste eeuw. Die duurde een decennium, van 1929 tot 1939, vooraleer het systeem gezuiverd was van de excessen van de jaren twintig.

Als de geschiedenis een raadgever kan zijn, dan hebben we nog tot 2018 te gaan voordat het herstel ingezet kan worden. Tot die tijd moeten we met z’n alleen eerst door de moeilijkste en zwaarste periode van de Grote Depressie van de 21ste eeuw.

Het is geen aangename boodschap, maar blijven het herhalen: we zijn er niet om populaire uitspraken te doen, maar om zo goed morgelijk in te schatten wat ons te wachten staat. We verwachten, in tegenstelling tot de jaren ’30, geen deflatoire maar een (hoog) inflatoire crash van het systeem. Aan ons de taak om u in de komende jaren heelhuids door deze hyperinflatoire storm te loodsen!

Over naar onze verwachtingen voor de markten in 2012. We nemen zoals gebruikelijk de vijf belangrijkste activaklassen onder de loep:

1. Valuta

Met de commotie omtrent het Europese schuldenprobleem, stond ook de euro fors onder druk in de laatste maanden van 2011. Dit had ook zijn effect op de overige munten. Beleggers ruilden hun valuta in voor dollars. We hebben echter serieuze bedenkingen bij de Amerikaanse dollar als vluchthaven. Voor 2012 verwachten we niet dat de euro zal imploderen, zoals vele analisten voorspellen. We zien de EUR/USD verhouding, na een woelig verloop, terug keren naar de bandbreedte 1,35 en 1,45. We verwachten echter wel dat er een tussentijdse halte komt voor de opwaartse klim van de Chinese yuan versus de Amerikaanse dollar. Dit mag beschouwd worden als een overgangsjaar voor een verdere klim van de Chinese yuan in de komende jaren.

2. Obligaties

Na de ravage bij diverse Europese staatsobligaties, komt dit segment volgend jaar in rustiger vaarwater. De grootste rendementen zijn immers al behaald voor speculanten (shorts) in Europa. Die zullen hun focus in 2012 verschuiven naar nieuwe zwakke kandidaten. Hier komt volgens ons de gigantische Japanese staatsschuld in beeld, maar ook Groot-Brittanië lijkt een potentiële prooi. Voor een aanval op de VS lijkt het in deze fase van de seculaire cyclus nog te vroeg.

3. Aandelen

Ondanks de economische depressie, zien we het niet zo somber in voor aandelen in 2012. Een herhaling van 2008 is quasi uitgesloten, simpelweg omdat iedereen vandaag een nieuwe beurscrash voorspelt. Om dit in perspectief te plaatsen: toen we in 2007 waarschuwden voor een aanstaande ramp op de beurs, werden we letterlijk uitgelachen. Kortom, de grote massa staat altijd aan de verkeerde zijde.

Het feit dat iedereen vandaag negatief is, betekent dat iedereen al ‘verkocht’ heeft waardoor het neerwaarts potentieel beperkt is. Dat wil uiteraard niet zeggen dat we daarom fors hogere koersen verwachten. We zien, zoals we al meermaals aankaartten, aandelen in de komende maanden en jaren handelen in een zijwaartse bandbreedte. Traditionele aandelen zijn gedoemd om saai te worden. Dit in tegenstelling tot aandelen uit de groeimarkten. De waarderingen in diverse groeilanden (China, India) zijn afgelopen jaar bijzonder laag geworden. Hier mogen we ons aan positieve uitschieters verwachten.

4. Grondstoffen

Onze verwachtingen voor ‘Goud in 2012‘ en ‘Zilver in 2012‘ kreeg u hier in de afgelopen weken al te lezen. We denken dat de grote verrassing bij de grondstoffen in 2012 is weggelegd voor olie. De energiegrondstof is al enige tijd van de hoofdpagina’s verdwenen en uit de gratie gevallen bij beleggers, maar we voorzien dat het energievraagstuk een nieuwe dimensie krijgt door toenemende aanvoerproblemen. Op dit moment wordt het niveau van 100 dollar per vat getest. Gezien de recente krachttoer van de prijs van olie, ondanks alle tumult op de markten, verwachten we dat het zwarte, vloeibare ‘goud’ binnen afzienbare tijd de tweecijferige prijs voorgoed achter zich laat. Wellicht dat 2012 het begin inluidt van een nieuwe mijlpaal voor de olieprijs.

5. Vastgoed

De onophoudelijke klim van de vastgoedprijzen ligt nu al enkele jaren achter ons. In Nederland is zelfs al enige tijd sprake van een negatieve prijsspiraal. We verwachten dat de neerwaartse trend voor Nederlands vastgoed doorzet in 2012. Belgisch vastgoed bleef tot op heden nog gespaard van enorme prijsdalingen. Dat maakt dat vastgoed in België inmiddels duur is vergeleken met de buurlanden (Duitsland, Frankrijk, Nederland). Dit kan uiteraard niet blijven duren. De Belgische bankencrisis van 2011 kan wel eens negatieve gevolgen krijgen voor de Belgische vastgoedprijzen in 2012. We zijn al enkele jaren geen koper meer van vastgoed als investering voor meerwaarde en dat zal voorlopig nog niet veranderen.

Samengevat wordt 2012 opnieuw een bewogen jaar. Maar de wereld zal niet vergaan, zoals sommigen dat beweren. Met name de consument krijgt het steeds moeilijker, terwijl de rust op de valuta- en aandelenmarkten terugkeert. De uitschieters op de beurs komen mogelijk uit het Oosten. Staatsobligaties en vastgoed blijven in hun neerwaartse trend. Anderzijds maken grondstoffen zich op voor een hernieuwde opwaartse klim binnen de seculaire stierenmarkt.

>>> EXTRA: Gratis Rapport ‘Koopjes in de Goudmarkt!‘

> Via www.slimbeleggen.net

De financiële collaps

De financiële collaps van de Europese Unie gaat een stuk sneller dan die van het Romeinse Rijk.

De begrotingstekorten lopen uit de hand: alle EU-landen hebben een begrotingstekort. Buitenlandse geldschieters hebben geen vertrouwen meer in het vermogen van de Europese Unie om de begrotingsproblemen op te lossen.

Tegelijkertijd daalt de waarde van de euro snel. Het aantal euro’s neemt snel toe: vooral het aantal virtuele euro’s op de balansen van banken. Terwijl daar nauwelijks economische groei tegenover staat. Maar boekhoudkundig schijnt het nog allemaal te kloppen.

De economische collaps

Na de recessie van 2008 nam de productie in de EU wel weer toe, maar zij heeft nog niet het niveau van voor de recessie bereikt.

De hoge prijzen voor olie, voedsel en energie vormen voor Europa een onoverkomelijke hindernis. Europa heeft zelf nog nauwelijks grondstoffen en moet steeds meer olie, gas en steenkool importeren.

Stakingen tegen bezuinigingen in Griekenland, Italië en vorig jaar tegen pensioenhervorming in Frankrijk laten zien hoe kwetsbaar de Europese economie is als de logistieke ketens haperen.

De politieke collaps

Het Europese bestuur heeft nooit enige reële macht gehad. Er zijn weliswaar Europese regels, maar de controle op naleving van die regels berust bij nationale regeringen. De Europese Commissie kan pas achteraf sancties opleggen: in de praktijk gebeurt dat zelden.

Politici verliezen het zicht op de economische en financiële ontwikkelingen die opzettelijk ingewikkeld en ondoorzichtig worden gemaakt door de financiële sector. De kiezers zien wel dat de politici het zelf niet eens snappen. Regeringen en parlementen hebben net zoveel macht over de financiële markt als over het weer.

Bron: blog Cassandraclub

1. Het technocratisch beleid in Griekenland en Italië zal door de snel verslechterende economie niet per se een beter beleid zijn dan dat van de voorgangers.

2. De olieprijs steeg al met meer dan 15 % sinds begin oktober en noteert nu vlot boven de $ 100 (Brent Oil). De lagere olieprijs was tot voor kort een van de laatste reddingsboeien voor het herstel van de economie.

3. Het vertrouwen in de Amerikaanse economie kan een deuk krijgen als er weer geen oplossing komt op de overheidsschuld onder controle te krijgen.

4. In 2012 verdwijnt er voor 3 à 4 % bbp fiscale stimulus in Amerika. Indien het jobcreatieplan van Obama niet wordt uitgevoerd (en de kans is groot), zal dit een zware impact hebben op de Amerikaanse economie.

5. Europa zal moeten bewijzen dat ze de daad bij het woord kunnen voegen voor de aangekondigde besparingsrondes.

De overheidsuitgaven liggen 2 % hoger dan het Europees gemiddelde. De overheidsinkomsten liggen 4,2 % hoger dan het Europees gemiddelde. Een goede zaak zou je denken, de inkomsten liggen hoger dan in de meeste Europese landen. Maar dit wijst uiteraard op een veel hogere belastingsdruk in ons land.

De uitgaven stegen de laatste jaren 5 % sneller dan de inkomsten.

Als een van de meest belaste landen en met een hoger dan gemiddeld uitgavenpatroon, is het duidelijk dat België boven zijn stand leeft.

Econoshock: Belgian public finances

Een lage couponrente in combinatie met een hogere inflatie is echter nefast voor onze koopkracht. Een dalende koopkracht voor de burgers en een stijgende overheidsschuld is iets wat je een slechte cocktail kan noemen.

Carmen Reinhart en Ken Rogoff schreven in hun boek ‘This time is different’ het volgende: De reële waarde van overheidsschuld explodeert in de nasleep van zware financiële crisissen. De hoofdoorzaak is meestal niet de vaak geciteerde kostprijs om banken te redden. Wél de ineenstorting van belastinginkomsten in de nasleep van een lange economische krimp.

De overheden kunnen zich dus verwachten aan een lange periode van lagere belastinginkomsten. In tegenstelling tot de laatste decennia moet ze terug naar de oude wetmatigheid dat je niet meer moet uitgeven dan je binnen krijgt. En aangezien er minder zal binnen komen, zullen er onpopulaire maatregelen genomen moeten worden.

Doordat deze maatregelen uitblijven, verlamd de economie. Bedrijven zitten op bergen cash en hebben ongeziene faciliteiten om aan goedkoop geld te geraken. Maar zij stellen investeringen uit omdat ze niet weten wat de fiscale impact gaat zijn van deze maatregelen. Zoals Richard Fisher mooi uitlegt:

Het probleem is niet dat bedrijven geen cash beschikbaar hebben of onvoldoende ondernemerschap tonen. Wél dat het voor hen onmogelijk is plannen te maken, gezien de onzekerheid over de regelgeving en de begroting.

De laatste 20 jaar leeft Japan in een klimaat van lage groei, deflatie en een lage rente. Het Japans staatspapier heeft het de laatste 20 jaar beter gedaan dan de aandelen. Net als de Japanse rente in 1996 deed, is de Amerikaanse overheidsrente ook voor het eerst in 60 jaar onder de 2% gezakt. De Duitste 10-jarige Bunds staan niet veel hoger.

Kijken we even naar de reële rente, dan zien we dat de Japanners er momenteel zelfs beter aan toe zijn dan de Westerlingen: het land van de eeuwige deflatie is een spaarderparadijs met plus 0,8 procent rente. Aangepast voor inflatie verliezen langetermijnspaarders in Duitsland (min 0,4%), de VS (min 1,6%) en het VK (min 2,1%) koopkracht.

Welke gelijkenissen zijn er tussen het Japan van 20 jaar geleden en het Westen van nu? Er zijn naweeën van een beurscrash, teveel publieke schulden, lage groei, nulrente, vergrijzing en incompetente politici. Jeffrey Gunlach, topman van fondsbeheerder DoubleLine voegt daar aan toe: “Banken die hun activa niet willen afschrijven omdat ze dan niet meer solvabel zijn”.

Maar er zijn ook verschillen. Zo was Japan een geïsoleerd geval in de jaren ’90 terwijl nu heel de Westerse wereld op zijn knieën zit. Er is dus een grotere impact op de wereldeconomie.
Zolang het Westen meer en meer op Japan gelijkt, is er voor u en ik maar 1 manier om uw koopkracht te bewaren: … goud!

De stijgende bedrijfswinsten voor de Amerikaanse bedrijven komt voornamelijk door de dalende dollar. Als bijvoorbeeld Johnson & Johnson in 2003 1 euro winst maakte, kwam dat ongeveer overeen met 1 dollar winst. Als Johnson & Johnson nu 1 euro winst maakt, komt dat nu overeen met 1,40 dollar winst. Dezelfde verkoopscijfers zorgen nu dus voor 40% hogere winsten.

En de daling van de dollar beperkt zich niet alleen tot Europa, maar ten opzichte van de hele wereld.

De meeste grote Amerikaanse bedrijven verdienen tussen de 50% en 65% van hun omzet buiten Amerika. Aangezien de dollar gemiddeld 30% in waarde is gezakt door het soepele beleid van de FED, kan je stellen dat de winsten ‘gratis’ stegen met 15%.

Deze truck van de FED is al over meerdere periodes toegepast (zie grafiek)

Maar de wereldwijde crisis zorgt ervoor dat de dollar niet meer aan het dalen is, maar terug stijgt. Vooral ten opzichte van de euro is de dollar weer aan het stijgen en de euro maakt 60% uit van de dollar index (DXY). Een dalende euro zorgt automatisch voor een stijgende dollar.

Een tweede reden van de stijgende bedrijfswinsten zijn de massale ontslagen waardoor de arbeidskosten drastisch verlaagd zijn de laatste jaren. Maar een bedrijf kan uiteraard niet blijven afdanken. Ook hier is een punt bereikt waar er niet langer voordeel uit gehaald kan worden.

Een derde reden is de wereldwijde recessie die voor de deur staat. De consumenten gaan op de rem staan wat een negatief effect zal hebben op de omzet. Aangezien het hefboomeffect van dalende kosten uitgewerkt is, zal dit snel gevolgen hebben voor de winstcijfers.

Redenen genoeg om aan te nemen dat de Amerikaanse bedrijven in de toekomst lagere bedrijfswinsten zullen voorleggen.

Onderstaande grafiek toont onder andere een van de problemen waarmee de VS af te rekenen heeft. Tijdens vorige recessies daalde de gemiddelde uitgaven aan ‘discretionaire’ goederen (discretionaire geld is het bedrag dat overblijft na de uitgaven voor benodigdheden en dat kan op de luxe goederen en niet-essentiële goederen te besteden )zoals huizen, auto’s, wasmachines en andere grote elektronische apparatuur. Nieuwe leningen zorgden er evenwel voor dat de cumulatieve daling al bij al beperkt bleef. Niet zo deze keer.

Ondanks de moeite die de Fed zich getroost om de rentevoeten zo laag als mogelijk te houden, gaan Amerikanen amper nieuwe leningen aan. De cumulatieve daling van de uitgaven aan ‘big ticket’ goederen sinds de piek loopt op tot net geen 7%.

De supercyclus van de schuld in de VS van de voorbije halve eeuw lijkt ten einde. Een periode van schuldafbouw heeft zich ingezet en zal waarschijnlijk nog jaren aanhouden. Wie een periode van hoge groei voor de VS in het vooruitzicht stelt, maakt zichzelf iets wijs.

- Amerika dreigt alsnog een downgrade van zijn kredietwaardigheid te krijgen door de bare economische cijfers.

- Ondertussen blijven de rentevoeten in Spanje en Italië stijgen en dreigt ook Cyprus in de problemen te komen.

- De Centrale Bank van Zuid-Korea gaat ook terug goud kopen. Zuid-Korea is dan wel een Oosters land, het land wordt aanzien als een volgeling van het Westen. In dit geval kan het een voorloper van het Westen worden.

Dit alles doet Mineweb besluiten dat de goudprijs enkele omhoog kan, … richting $ 1.850.